Küresel pay piyasaları, ABD’de açıklanan enflasyon verileri, Orta Doğu’daki gelişmeler ve yapay zekâ sektörüne yönelik endişelerin etkisiyle haftayı karışık bir seyirle tamamladı. Enerji fiyatlarındaki yükseliş enflasyon baskısını artırırken ABD Merkez Bankasının (Fed) gelecek dönemde atacağı adımlara ilişkin beklentiler de değişti.
Haftaya enerji arzına ilişkin gelişmelerin etkisiyle temkinli iyimserlikle başlayan piyasalarda, hafta ortasından itibaren ABD enflasyonu ve yapay zekâ yatırımlarının geleceğine yönelik gelişmeler belirleyici oldu.
Yatırımcılar, yeni haftada açıklanacak ekonomik göstergelerin yanı sıra ABD’deki bilanço sezonunda büyük teknoloji şirketlerinin finansal sonuçlarını takip edecek.
ABD’de enflasyon son 4 ayın zirvesine çıktı
Orta Doğu ve Rusya-Ukrayna kaynaklı jeopolitik risklerin enerji maliyetlerini artırması, ABD’de enflasyon üzerindeki baskıyı güçlendirdi.
Açıklanan verilere göre ABD’de yıllık enflasyon son 4 ayın en yüksek seviyesine ulaştı. Enflasyonun alt kalemleri incelendiğinde, yükselen enerji fiyatlarının Tüketici Fiyat Endeksi’ndeki (TÜFE) artışta önemli rol oynamayı sürdürdüğü görüldü.
Beklentileri aşan enflasyon verilerinin ardından Fed’in gelecek dönemde faiz artışına gidebileceği yönündeki beklentiler güç kazandı.
Para piyasalarında, Fed’in gelecek yılın sonuna kadar toplam 3 kez faiz artırabileceği fiyatlanmaya başladı. Buna karşın ABD tahvil faizleri ve dolar endeksi haftayı düşüşle tamamladı.
Yapay zekâ hisselerinde satış baskısı arttı
Teknoloji ve yarı iletken sektörlerinde yaşanan satışlar, yatırımcıların devlet tahvillerine yönelmesine neden oldu.
Bu eğilimde, yüksek faizlerin ABD ekonomisinin önemli büyüme kaynaklarından biri haline gelen yapay zekâ yatırımlarını olumsuz etkileyebileceği endişesi öne çıktı.
Yapay zekâ yatırımlarındaki olası yavaşlamanın ekonomik büyüme üzerinde risk oluşturabileceği değerlendirilirken Fed’in beklenen ölçüde parasal sıkılaşmaya gitmeyebileceği öngörüleri de güç kazandı.
Çinli çip üreticisi CXMT küresel teknoloji hisselerini etkiledi
Küresel teknoloji sektöründeki satış baskısını artıran gelişmelerden biri de Çinli çip üreticisi CXMT’ye ilişkin haberler oldu.
Şirketin çip geliştirme alanında ilerleme kaydettiğine yönelik haberler, yarı iletken sektöründe rekabetin yoğunlaşabileceği beklentisini gündeme taşıdı.
CXMT’nin geliştirdiği çiplerin mevcut alternatiflere göre daha düşük maliyetle üretilip üretilemeyeceğine ilişkin değerlendirmeler, büyük teknoloji şirketlerinin kârlılıklarının olumsuz etkilenebileceği endişelerini artırdı.
Bu gelişmeler, yatırımcıların yapay zekâ odaklı teknoloji hisselerindeki pozisyonlarını azaltmasına yol açan unsurlar arasında yer aldı.
Fed Başkanı Kevin Warsh’tan faiz mesajı
Fed Başkanı Kevin Warsh, Uluslararası Para Fonu (IMF) ve Dünya Bankasının Tayland’ın başkenti Bangkok’ta düzenlediği yıllık toplantılar kapsamında katıldığı etkinlikte para politikasına ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Fed’in fiyat istikrarını sağlama konusundaki kararlılığını vurgulayan Warsh, gelecek toplantılarda alınabilecek kararlara ilişkin önceden yönlendirme yapmadı.
Warsh, fiyat istikrarını sağlayacaklarını açık biçimde ortaya koyduklarını belirterek şu ifadeleri kullandı:
“Toplantılara ilişkin önceden bir yargıda bulunmuyorum. Bu yılın geri kalanında yapacağımız toplantılarda ne yapabileceğime dair şimdiden bir şey söylemeyi doğru bulmuyorum.”
Fed yetkililerinden faiz ve enflasyon değerlendirmesi
New York Fed Başkanı John Williams, Fed’in bu yıl bir kez daha faiz artışına gitmesi gerekebileceği yönündeki görüşünü korudu.
Williams, söz konusu artışın ardından daha fazla faiz artırımına ihtiyaç duyulmayabileceğini düşündüğünü belirtti.
Gelecek yılın ekonomik görünümünün izlenmesi gerektiğini ifade eden Williams, ekonomiyi çok sayıda farklı unsurun etkilediğine dikkati çekerek verileri takip etmeyi sürdüreceklerini söyledi.
Williams, enflasyon görünümüne ilişkin değerlendirmesinde, “Hala dezenflasyonist güçlerin devrede olduğuna inanıyorum. Gelecek yıla dair enflasyon öngörüm enflasyonun önemli ölçüde gerilemesi yönünde.” dedi.
Cleveland Fed Başkanı Beth Hammack ise enflasyonun yüzde 2 seviyesine dönmesini sağlamak için kısıtlayıcı para politikası duruşunun sürdürülmesinin uygun olacağını ifade etti.
Yeni haftada PMI verileri, Meta ve Tesla bilançoları izlenecek
Küresel piyasalarda gelecek haftanın önemli gündem maddeleri arasında ekim ayına ilişkin öncü sektörel Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) verileri bulunuyor.
Dünya genelinde açıklanacak PMI verileri, ekonomik faaliyetlerin seyrine ilişkin yatırımcılar tarafından yakından takip edilecek.
ABD’de hızlanan bilanço sezonunda ise teknoloji şirketi Meta ile elektrikli otomobil üreticisi Tesla’nın finansal sonuçları öne çıkacak.
Şirket bilançoları, özellikle teknoloji hisselerinde yaşanan satış baskısının ardından yatırımcıların odağında bulunuyor.
Türkiye’de gözler TCMB’nin faiz kararında
Küresel piyasalardaki yoğun veri gündemine Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının (TCMB) faiz kararı da eşlik edecek.
AA Finans’ın beklenti anketine katılan ekonomistler, TCMB’nin ekim ayında politika faizini 100 baz puan indirmesini bekliyor.
Ekonomistlerin ortak beklentisine göre politika faizinin yüzde 37’den yüzde 36’ya düşürülmesi öngörülüyor.
Böylece yurt içinde Merkez Bankasının faiz kararı, küresel piyasalarda ise Fed’in para politikasına ilişkin beklentiler, öncü PMI verileri ve ABD’li teknoloji şirketlerinin bilançoları yeni haftanın temel gündem başlıklarını oluşturacak.
